Samanyolu’nun merkezindeki kara deliğin 50 yıllık gizemi çözüldü

Samanyolu Galaksisi’nin merkezindeki süper kütleli kara delik Sagittarius A‘nın (Sgr A) 50 yıllık sıcak rüzgar gizemi çözüldü. Northwestern Üniversitesi liderliğindeki uluslararası ekip, ALMA radyo teleskobu ve NASA’nın Chandra X-ışını Gözlemevi verilerini birleştirerek kara deliğin çevresine yüksek enerjili parçacıklardan oluşan güçlü bir rüzgar püskürttüğünü kanıtladı.

Araştırma, 4 Haziran 2026’da The Astrophysical Journal Letters’da yayımlandı. Ekip, ALMA teleskobuyla Sgr A* çevresindeki soğuk gazı bugüne kadarki en yüksek çözünürlükte haritaladı. Kara deliğin yoğun radyo parıltısını çıkardıktan sonra, soğuk gazın içinde devasa, koni şeklinde bir boşluk tespit etti. Bu boşluğun sıcak X-ışını yayan maddelerle dolu olduğu ve doğrudan kara deliği işaret ettiği belirlendi.

Araştırmanın eş lideri Mark Gorski, keşfi şu sözlerle açıkladı: “Mükemmel bir vakumda değilse, her kara delik bir şekilde rüzgar üflemek zorunda. 50 yıldır aradığımız şey buydu.” ALMA ekibi bulguyu “Samanyolu’nun nefes alması” metaforuyla duyurdu.

Yaklaşık 4,3 milyon Güneş kütlesindeki Sgr A*, görece sakin bir kara delik olarak biliniyordu. Bu keşif, sessiz kara deliklerin bile çevrelerini şekillendirdiğini ve galaksi evrimini etkileyebilecek düzeyde enerji yaydığını ortaya koydu. Yapı, yaklaşık 110 ışık yılı genişliğinde olup kara deliklerin galaksilerdeki gaz akışını, yıldız oluşumunu ve galaktik ekolojiyi nasıl etkilediğine dair yeni bir pencere açıyor.