Karaburun’da koruma mı, rant mı?
Cumhurbaşkanı kararnamesiyle beş yıl önce Özel Çevre Koruma Bölgesi ilan edilen İzmir Karaburun Yarımadası’nda, koruma statüsüne rağmen imar ve rant baskısı sürüyor. Sol Haber’den Serdar Kızık’ın haberine göre, bölgede halkın ve basının bilgisi dışında yürütülen planlama değişiklikleri, koruma-kullanma dengesinin tamamen bozulduğunu gözler önüne seriyor.
Karaburun Belediyesi, ilk aşamada ekoturizm kapsamında bazı plan değişikliklerine “sakınca yoktur” görüşü verirken, İzmir Büyükşehir Belediyesi söz konusu planların tarım alanı, doğal sit ve plan bütünlüğüne aykırı olduğunu belirterek olumsuz görüş bildirdi. İki belediye arasındaki bu görüş ayrılığı, koruma bölgesindeki geleceğin nasıl şekilleneceği sorusunu akıllara getiriyor.
Karaburun Yarımadası, florasında 76 tür tıbbi, 38 tür arıcılık, 30 tür gıda, 39 tür ticari ve 34 tür peyzaj değerine sahip bitki türünü barındırıyor. Ekonomik değeri olan yüzlerce bitki türünün yanı sıra bölge, Bozdağ kütlesi ve ormanlarla kaplı alanlarıyla yaban hayatı açısından da zengin bir ekosisteme sahip.
“Cumhurbaşkanı kararnamesiyle beş yıl önce özel çevre koruma bölgesi ilan edilen bir yerde, ilgili kurumun neler olup bittiğine dair bir denetçisi, gözetmeni var mı acaba?”
Bölgedeki en büyük tehditlerden biri ise rüzgar enerji santralleri. Yarımadanın üçte ikisinin RES projelerine tahsis edildiği, bu alanların beş farklı şirkete verildiği belirtiliyor. Bu şirketlerden Lodos Enerji, geçmişte köylülerin binlerce verimli zeytin ağacını sökmekle suçlanırken, hakkındaki davalar sürüyor.
Lodos Enerji, hakkındaki ÇED iptal, tapu iptal, tazminat ve ağaç sökümüne yönelik ceza davaları sürmesine rağmen, 5 Haziran Dünya Çevre Günü’nde iş makinelerini araziye sokarak zeytinlik alanda zemin düzeltme çalışmalarına başladı. Köylülerden Mustafa Şenbahar’a ait Yayla Mahallesi’ndeki parsele giren şirket çalışanları, paletli dozerle zeytinlik alanda tahribat yarattı. Jandarma ekipleri olay yerinde tutanak tuttu ve çalışmalar fotoğraflanarak belgelendi.
Şenbahar, aynı gün Karaburun Belediye Başkanlığı’na resmi bir itiraz dilekçesi sundu. Dilekçede, ÇED iptal davası, kamu yararı iptal davası, tazminat davası ve ceza davası sonuçlanmadan alanda hiçbir inşai faaliyete izin verilmemesi gerektiği vurgulandı. Ancak tüm bu uyarılara rağmen Karaburun Belediyesi’nin Lodos Enerji’ye inşaat ruhsatı verdiği ortaya çıktı. Köylüler bu ruhsatlandırma işlemine karşı da iptal davası açmaya hazırlanıyor.
Bir diğer tartışma konusu ise Nergis Çay Bahçesi. Karaburun’un kimliğinde önemli yer tutan, halkın buluşma noktası olan çay bahçesinin bütünlüğünü bozarak ortasına çocuk parkı yapılması tepki çekiyor.
“Yeşil ekonomi” ambalajı altında Karaburun’un kadim meralarının enerji sermayesine teslim edildiğini belirten Karaburun Sivil İnisiyatifi, Özel Çevre Koruma Bölgesi olan yarımadanın plansız bir şekilde talan edildiği uyarısında bulunuyor. Beş yıl önce imzalanan Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin vaat ettiği koruma statüsünün ne kadarının hayata geçirildiği ise tartışmalı.