Suriye’de Esad protestoları yayılıyor, hükümetten “intikam” uyarısı
Suriye’nin dört bir yanında Beşar Esad dönemiyle bağlantılı yetkililerin yargılanması talebiyle başlayan protestolar 12 Haziran’dan bu yana büyüyerek devam ediyor. Şam yönetimi ise adaletin “intikam” aracına dönüşmemesi gerektiği uyarısında bulundu.
BBC Monitoring verilerine göre eylemler Dera, Hama, Humus, Halep, İdlib ve Deyrizor başta olmak üzere 50’den fazla yerleşim yerine yayıldı. Protestocular “şebbiha” olarak bilinen Esad yanlısı milislerin ve eski rejim yetkililerinin hesap vermesini talep ediyor.
Suriye İçişleri Bakanlığı 17 Haziran’da Dera, Halep ve İdlib’de Esad yönetimiyle bağlantılı 10 kişinin daha gözaltına alındığını duyurdu. Gözaltına alınanlar arasında ülkenin güneyindeki eski güvenlik sorumlusu ve Sednaya Hapishanesi’nde görev yapmış bir gardiyan da var.
Geçiş dönemi lideri Ahmed Şara 15 Haziran’da yaptığı açıklamada, “Adalet intikam ve hakimiyet için kullanılamaz” dedi. Resmi haber ajansı SANA da hesap verebilirliğin temelinin intikam değil adalet olduğunu vurgulayan bir haber yayımladı.
Bazı kentlerde protestoların şiddet eylemlerine dönüştüğü bildiriliyor. Humus’a bağlı Palmira’da güvenlik güçlerinin müdahalesinde sekiz kişi yaralandı, iki dükkan ve bir ev ateşe verildi. Başkent Şam’ın Mazzeh 86 mahallesinde de benzer olaylar yaşandı.
Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR), Lazkiye’de dağıtılan tehdit içeren bildirilerin mezhepsel şiddet korkularını tetiklediğini aktardı. Alevi nüfusun yoğun olduğu kentte “Lazkiye şebbihalarına son uyarı” yazılı bildiriler bulundu.
Esad’ın kuzeni Yesar Esad’ın ofisinin eski başkanı Wassam Osman da Lazkiye’de gözaltına alındı. Suriye Haber Kanalı, Osman’ın gözaltına alınmasının kıyı bölgesinde işlendiği iddia edilen suçlarla bağlantılı olduğunu belirtti.
Suriye Ulusal Geçiş Dönemi Adaleti Komisyonu yaptığı açıklamada mağdurların adalet taleplerinin meşru olduğunu ancak bu taleplerin hukukun üstünlüğünü gözeten yasal mekanizmalarla yürütülmesi gerektiğini vurguladı.
Esad yönetimi Ahmed Şara liderliğindeki muhalif güçlerin kontrolü ele geçirmesiyle 8 Aralık 2024’te sona ermişti. Rejim sonrası çatışmalarda çoğunluğu Alevi siviller olmak üzere 1.500’den fazla kişi hayatını kaybetti.