Güney Kore’de Starbucks krizi büyüyor: Tank Day kampanyası Gwangju öfkesini yeniden alevlendirdi
Güney Kore’de Starbucks, 18 Mayıs 2026’da başlattığı “Tank Day” adlı promosyon kampanyasıyla tarihin en büyük itibar krizlerinden birini yaşadı. Kampanyanın, 1980 Gwangju Demokrasi Hareketi’nin yıldönümüne denk gelmesi ve “tank” vurgusu, ülke çapında öfke dalgasına, boykota ve CEO’nun işten çıkarılmasına yol açtı.
Kampanya neden hedef oldu?
Starbucks Kore’nin “Tank Day” kampanyası, büyük boy paslanmaz çelik termoslarını (tumbler) tanıtmak için tasarlanmıştı. “탁!” (tak) sesi üzerine kurulu sloganlar içeren kampanya, doğrudan tank çağrışımı yapıyordu. Ne var ki 18 Mayıs, Güney Kore için hiç de sıradan bir tarih değil. 1980 yılında, dönemin askeri diktatörlüğü Gwangju kentinde demokrasi yanlısı göstericilere tanklarla müdahale etmiş, yüzlerce sivil hayatını kaybetmişti. Halkın hafızasında tanklar baskı ve katliamla özdeşleşmiş durumda. Bir kahve zincirinin bu tarihi bir pazarlama malzemesine dönüştürmesi, toplumsal travmayı tetikledi.
Tepkiler anında ve şiddetli oldu. Sosyal medyada kampanyanın kaldırılması çağrıları yükselirken, sokaklarda Starbucks ürünlerini imha eden protesto görüntüleri yayıldı. Kimi protestocular Starbucks bardaklarını çekiçle kırdı, kimileri ön ödemeli kartlarındaki bakiyeleri iade istedi. Sadakat uygulamaları topluca silindi. “Gitmeyeceğim, satın almayacağım” yazılı pankartlar, Starbucks logolarının üzerine çarpı işareti çizilmiş dövizler eşliğinde meydanlarda taşındı.
Şirketin aldığı radikal önlemler
Krizin büyümesi üzerine Starbucks Kore’nin sahibi Shinsegae Group, CEO Son Jeong-hyun’u derhal görevden aldı. Grup Başkanı Chung Yong-jin televizyonda yayınlanan basın toplantısında eğilerek özür diledi. Starbucks’ın ABD merkezi de bir özür metni yayımlayarak kampanyanın “tarihi olayları önemsizleştirme” niyeti taşımadığını ancak verilen acının farkında olduklarını belirtti.
En dikkat çekici adım ise 22 Haziran 2026 Pazartesi günü atılacak. Starbucks Kore, ülkedeki tüm mağazalarını (yaklaşık 1.200 şube) yarım gün erken kapatacak. 1999’da Güney Kore pazarına girdiğinden bu yana ilk kez tüm mağazaları kapsayacak bu kapanışta, personele zorunlu Kore tarihi eğitimi verilecek. Eğitimde özellikle Gwangju Ayaklanması, toplumsal hassasiyet ve kurumsal onay süreçlerinin ele alınması planlanıyor.
Olayın arka planı
Gwangju Demokrasi Hareketi, Güney Kore’nin demokratikleşme tarihinde bir dönüm noktası. 1980 Mayıs’ında, askeri darbe sonrası sıkıyönetim ilan eden General Chun Doo-hwan’a karşı Gwangju halkı ayaklandı. Ordu birlikleri ve tanklarla bastırılan ayaklanmada resmî rakamlara göre yüzlerce sivil öldü, binlercesi yaralandı. Her yıl 18 Mayıs’ta düzenlenen anma törenleriyle saygı duruşunda bulunulan bu olay, Kore toplumunda halen derin izler taşıyor.
Starbucks daha önce de çeşitli nedenlerle Güney Kore’de hedef alınmıştı. Küresel BDS (Boykot, Tecrit, Yaptırım) hareketi kapsamında Filistin’e destek amaçlı boykot çağrıları yapılmış, bazı K-pop hayran grupları da bu çağrılara katılmıştı. Ancak Tank Day krizi, tamamen yerel dinamiklerle patlak veren ve şirkete en ağır bedeli ödeten protesto dalgası oldu.
Olay, pazarlama dünyasında kültürel ve tarihsel hassasiyetin göz ardı edilmesinin nelere mal olabileceğini gösteren çarpıcı bir örnek olarak kayıtlara geçti. Bir kahve bardağının fiyatıyla başlayan bu kriz, CEO’luk koltuğuna, milyarlarca wonluk değer kaybına ve bir ülkenin ortak hafızasına saygı göstermenin önemine dair uluslararası bir ders niteliği taşıyor.